Schrijfakademie.nl

Begin waar je wilt, en leer je gedachten in woorden uit te drukken

Waar moet ik over schrijven? Welke woorden moet ik kiezen? Veel mensen vinden zichzelf niet meteen creatief. Dat is totaal onterecht, want iedereen speelt de hele dag met taal. Als je beter wilt worden, moet je deze creativiteit trainen. Een idee verzinnen, vertellen, verbeelden, volhouden, je eigen nieuwsgierigheid opwekken: in dit domein oefen je deze vaardigheden.

Een mop, een gedicht, een sprookje, een krantenbericht, een roman, een handleiding of een rap: je herkent ze als tekstsoort (genre) omdat ze geschreven zijn volgens een aantal glasheldere, maar soms ook verborgen regels. In dit domein kun je oefenen met verschillende tekstsoorten, en leer je de regels van de genres kennen.

Alle mensen hebben gevoelens. Dat kunnen sterke emoties zijn, zoals verliefdheid of woede. Maar ook minder sterke: lichte verveling als je op de bus zit te wachten, of een beetje schaamte als je vrienden je ouders voor het eerst ontmoeten. In dit domein oefen je hoe je het beste uitdrukt wat er in je omgaat.

Je hebt zintuigen om de wereld waar te nemen. Maar gek genoeg maakt niet alles op iedereen dezelfde indruk. Waar de een grijs ziet, ziet de ander een groenig soort zwart. En zeventien miljoen Nederlanders beleven een wedstrijd van het Nederlands Elftal niet allemaal hetzelfde. In dit domein oefen je onder woorden te brengen welke indruk dingen op jou maken. Je openstellen is een begin, maar daarna begint het pas echt.

Een boek is een bouwwerk van taal. Een gesprek ook. Maar hoe zit zo’n bouwwerk in elkaar? Spelling en grammatica zijn belangrijk natuurlijk, maar er is meer: mooie zinnen maken, spannende woorden kiezen, op het juiste moment een grapje of een cliffhanger. Het is vooral een kwestie van veel doen en uitproberen. In dit domein onderzoek je wat taal is, hoe je ermee kunt bouwen, en wat je ermee gedaan kunt krijgen.

Je leven bestaat uit alledaagse gebeurtenissen, maar je krijgt ook te maken met Grote Thema’s: liefde, ziekte, dood, (on-)rechtvaardigheid, vriendschap. Ook raakt jouw leven aan Grote Thema’s die iedereen aangaan: de klimaatcrisis, racisme, privacy, werkgelegenheid. In dit domein maak je je vertrouwd met grote thema’s, om er vervolgens over te kunnen schrijven.

  • Profielwerkstuk: naar aanleiding van

    Een profielwerkstuk (PWS) begint met een ‘aanleiding’: een kort stukje tekst waarin veel moet gebeuren. Je lezer moet snappen wat het onderwerp van het PWS is, en meteen doorkrijgen waarom dat onderwerp interessant is. Om dat te bereiken, kun je je aanhaken bij het nieuws. Of je lezer vragen wat hij/zij van je onderwerp vindt….

    Lees meer

    Gelegenheidsgedicht

    Een gelegenheidsgedicht schrijf je om gebeurtenis in poëzie te vieren of te herdenken. Dat kan elke gebeurtenis (gelegenheid) zijn: een verjaardag, het halen van je rijbewijs, maar ook een nationale ramp of een internationale feestdag. In de titel van het gedicht staat de gebeurtenis vaak al genoemd: ‘Bij de 1oe verjaardag van mijn zusje’, bijvoorbeeld….

    Lees meer

    Prentenboek

    Als plaatjes en tekst in een boek samen een verhaal vertellen, noemen we dat boek een prentenboek. In een prentenboek moet de lezer wat in de (korte) teksten niet staat, aanvullen door goed naar de plaatjes te kijken. Meestal is een prentenboek bedoeld voor kinderen, maar dat hoeft niet. En zelfs als het voor kinderen…

    Lees meer

    Autobio

    Een autobio is een korte tekst met de belangrijkste informatie over jezelf. Wat ‘belangrijkste informatie’ is, hangt af van het doel van de bio. Wil je bijvoorbeeld vooral iets zeggen over je opleiding, of je karakter? Je kiest als schrijver van je eigen bio zelf uit wat je vertelt, en hoe. Voordat je begint met…

    Lees meer

    Compliment

    Een compliment is een geschenk dat je aan iemand geeft. Als je dat in een gesprek doet, kun je goed zien hoe het compliment valt. Is iemand er wel blij mee?  Is dat niet zo, dan kun je je compliment toelichten. Als je een compliment opschrijft, kan dat toelichten niet. Het staat er, en moet…

    Lees meer

    Blog

    ‘Blog’ staat voor het Engelse web (=Internet) en log (=logboek). Als blogger schrijf je over persoonlijke ervaringen, met het doel via het Internet voor een zo groot mogelijk publiek een algemener punt te maken op basis van die persoonlijke ervaring. Voor je begint: wil je eerst meer weten over het genre ‘blog’? kijk dan in…

    Lees meer

    Essay

    Het woord ‘essay’ komt van het Franse werkwoord ‘essayer’, dat wil zeggen: ‘proberen’. Het genre dankt zijn naam aan de Fransman Michel de Montaigne (1533-1592). In de zestiende eeuw, toen iedereen vertrouwde op kennis uit de bijbel of de klassieken om de mens en wereld te begrijpen, wilde Montaigne proberen of, en hoe hij op zijn…

    Lees meer

    Zeer Kort Verhaal

    Een Zeer Kort Verhaal (ZKV) is een verhaal van maar een paar honderd woorden. Het genre is uitgevonden door de Nederlandse schrijver A.L. Snijders. Mocht je nog nooit een ZKV gelezen hebben, is het handig dat te doen voor je deze oefening maakt. Klik hier voor een voorbeeld.

    Lees meer

    Instagramgedicht

    Instagramgedichten zijn korte gedichten die gedeeld worden via Instagram. Bij Instapoëzie gaat het vooral om toegankelijkheid. De teksten moeten ‘instantly’ (meteen) begrepen kunnen worden. De vorm helpt daarbij. Er worden bijvoorbeeld specifieke lettertypes en kleuren gebruikt, of afbeeldingen toegevoegd. Ook de vindbaarheid is belangrijk. Via hashtags, zoals #poezie of #dichtersvaninstagram, maken Instadichters hun poëzie vindbaar…

    Lees meer
    Een handgeschreven briefje van een zoon van Jean, meegestuurd in een brief van Julie uit november 1918. Archief Alkmaar

    Brief

    Brieven schrijven we elkaar niet meer zo vaak. Misschien wel om te solliciteren,  maar niet meer om ons hart uit te storten. Daar werd de brief in het verleden vaak voor gebruikt. En je hart uitstorten gaat gemakkelijker als je met iemand praat: daarom zijn brieven vaak geschreven als een gesprek. Daar ga je mee…

    Lees meer